Yurtdışı Eğitim Sitesi

“Dünyanyn büyük adamlary, okullarynyn en büyük ö?rencileri de?ildi, ne de ço?u zaman en büyük okullular hayatyn büyük adamlary olmu?lardyr.”

A.Lincoln

Özgeçmi?, bireyin çaly?ma ya?amy ile ilgili bilgilerini, düzenli bir ?ekilde i?verene sunmaya yarayan bir araçtyr. Di?er bir tanyma göre özgeçmi?, “bireye özgü belirli de?erlerin bir araya getirildi?i ve sergilendi?i bir reklamdyr.

Özgeçmi?, sizi i?verene tanytan ilk araçtyr. Görü?me a?amasynda kendinizi daha fazla tanytma imkany bulabilirsiniz, ancak bunun için önce görü?meye davet edilmeniz gerekir. Görü?meye davet edilme ise, gönderdi?iniz özgeçmi?in ilk elemeden geçmesi sonucu gerçekle?ir. Bu nedenle özelliklerinizi özgeçmi?inize etkili bir ?ekilde yansytmak durumundasynyz.

Etkili özgeçmi? yazmak, mevcut nitelikleriniz ve ba?arylarynyz ile ba?vurdu?unuz pozisyonda firmaya de?er katabilece?inizi i?verene göstermek demektir. Özgeçmi?inizi de?erlendiren firma yetkilisi, mevcut niteliklerinize ve geçmi?teki ba?arylarynyza bakarak, firmaya de?er katabilece?iniz konusunda ikna olmalydyr.

Özgeçmi? yazmanyn temel amacy i? görü?mesine ça?rylmak ise de, özgeçmi?inizi i? ba?vurunuzda göndermek dy?ynda farkly amaçlarla da kullanabilirsiniz. Örne?in ;

• Özgeçmi?inizi, referans olarak belirtti?iniz ki?ilere verirseniz, firma yetkilileri bu ki?ileri arady?ynda sizin hakkynyzda tam ve tutarly bilgiler verebilir.

• Özgeçmi?inizi; akraba, tanydyk ve arkada?larynyza verirseniz, size ili?kin bir i? fyrsatyny ara?tyrmalaryna, gerekti?inde di?er ki?ilere sizin hakkynyzda tam ve do?ru bilgi vermelerine kolaylyk sa?lamy? olursunuz.

• Özgeçmi?inizi, i? görü?mesinde yanynyzda bulundurursanyz, görü?menin hemen öncesinde gözden geçirebilirsiniz. Ayryca birden fazla ki?i ile görü?ürseniz ve ihtiyaç duyulursa yanynyzdaki özgeçmi?lerden verebilirsiniz. Özellikle faksla gönderilen özgeçmi?lerin deforme olmasy sonucu görü?me syrasynda orjinal bir nüshayy vermekte yarar vardyr.

• Ö?renci iseniz özgeçmi?inizi staj ba?vurusunda kullanabilirsiniz.

Zaman syraly özgeçmi? : Bu tür özgeçmi?lerde i? deneyimi, e?itim vb. bilgiler, tarih syrasy ile sondan ba?layarak yazylyr. Böylece okuyanyn sizin geli?iminizi görmesi mümkün olur. Y?verenlerin ço?u bu tür özgeçmi?leri tercih ederler. Ancak çok fazla i? deneyimine sahip bireylerin tüm deneyimlerini bu ?ekilde alt alta yazmasy, okuyanyn kafasyny kary?tyrabilir.

Zaman syraly özgeçmi?te, son i? deneyimine daha fazla yer ayyrmak gerekir. Çünkü en son kazanylan deneyim, yeni i?e en kolay aktarylabilecek deneyimdir. Bununla birlikte daha önceki i? deneyimlerinizden ba?vurdu?unuz pozisyonla en çok ilgili olanlaryna, di?erlerine nazaran daha fazla yer ayyrmanyz gerekir.

Bu tür özgeçmi?ler, çok uzun i? deneyimi olup, farkly alanlarda deneyim kazanmy? ki?ilerce tercih edilebilir. Çünkü i? deneyimini birbirleri ile ilgili gruplar altynda toplamak, de?erlendirenin deneyimleri daha kolay algylamasyny sa?lar.

Tüm bunlara ek olarak syk i? de?i?tirenler, uzun süre çaly?maya ara verenler tarafyndan da bu tür özgeçmi?ler tercih edilebilir. Böylece de?erlendirenin dikkati tarihlerden daha çok deneyime çekilir. Y?verenlerin bu tür özgeçmi?leri tercih etmemesinin bir nedeni de, i? de?i?tirme sykly?yny ve çaly?madaki uzun süreli aralary görememesidir.

Özgeçmi?inizi bilgisayar ortamynda yazmanyz önerilir. Daktilo ile yazmak son çare olarak algylanmaly, el yazysyndan ise kaçynylmalydyr.

Özgeçmi?iniz tekdüze olmamalydyr. Özgeçmi?inize düzenli bir biçim vermek ve kolay okunmasyny sa?lamak için, vurgulamak istedi?iniz noktalary, kalyn (bold) karakter kullanmak, altyny çizmek gibi biçim özelliklerini kullanarak farklyla?tyrabilirsiniz. Bu amaçla i? deneyimi, e?itim gibi özgeçmi?in bölüm ba?lyklaryny büyük harfle, kalyn ve di?er yazylardan bir büyük punto ile yazmanyz önerilir. Önemli olan bilgilerinizi belirli bir düzen içerisinde de?erlendirene sunabilmektir. Bu açydan ayny tür bilgilerin ayny hizada yer almasy, özgeçmi?inizin kolay okunmasyna yardymcy olur.

Özgeçmi?inizi çok acil de?ilse ka?ydynyza uygun bir zarf kullanarak posta ile katlamadan göndermeniz önerilir. Faks ile gönderilen özgeçmi?ler önemli biçim bozuklu?una u?rayabilir. Katlanmy? özgeçmi?lerin etkisinin azaldy?y bilinmektedir. Günümüzde e-mail ile ba?vuru yapylmasyna da olanak sa?lanmasy, bu tür mahsurlary büyük ölçüde azaltmaktadyr.

ÖZGEÇMY?YN BÖLÜMLERY

Yleti?im Bilgileri

Bir özgeçmi?te olmazsa olmaz bir bölümdür. Çünkü isim ile adres, telefon, e-mail gibi ileti?im bilgilerini kapsar.

Yleti?im bilgilerini özgeçmi?inizin üst kysmynyn ortasyna konulmu? bir kartvizitiniz olarak varsayyn. Sizinle temasa geçilmesi gerekti?inde ileti?im bilgilerinizin kolayca görülebilmesi gerekir. Ylk önce yazylmasynyn nedeni de budur.

Yki isminiz varsa, gündelik ya?antynyzda her iki ismi birlikte kullanmyyorsanyz, kullandy?ynyz ismi açyk, di?erinin ba? harfini yazmanyz önerilir. Böylece kar?y tarafyn size hitap ederken “hangi ismi kullandy?ynyz” konusunda tereddüte dü?mesini önlemi? olursunuz.

E?itim

Y? deneyiminiz hiç yoksa veya çok az ise özgeçmi?inize e?itiminizle devam etmeniz uygun olur. Y? deneyimi uzun olanlaryn, önce i? deneyimlerini belirtmelerinde yarar vardyr. Çünkü belirli bir süre sonra deneyim, e?itimin önüne geçmektedir. E?itim bölümüne; okul e?itimleri, kurslar, seminerler, tez ve proje çaly?malary, burs ya da ödüller yazylabilir.

• Mezuniyet yyly (e?itime ara vermemi? ve normal süresinde mezun olmu?sanyz giri? yyllaryny da yazmanyz önerilir),

• Okulun ady ve yeri (okulun adyndan anla?ylyyor veya bilinen bir okul ise yerini yazmaya gerek yoktur),

• Bölümü,

• Mezuniyet derecesi (Yyi bir derece ile mezun olmu?sanyz).

Master/doktora e?itimine devam ediyorsanyz, bunu da mezuniyet tarihini bo? byrakarak belirtebilirsiniz. Böylece e?itiminizin süreklili?ini de göstermi? olursunuz. (Ancak bazy firmalaryn i?e engel olaca?y dü?üncesi ile devam eden e?itimleri arzulamayabilece?ini de belirtilmeli 21. Yüzyylda …) Ayryca pozisyonu destekleyen yarym byrakty?ynyz e?itimleri de yazabilirsiniz.

• Kurs/seminerin konusu,

• Kurs/semineri veren kurum veya kurulu?un ady ve yeri,

• Kurs/semineri bitirme tarihi,

• Kurs/Seminerin süresi.

Okul e?itimlerinde aldy?ynyz dersleri özgeçmi?inizde belirtmenize gerek yoktur. Çünkü bu dersler genellikle o bölümde okumu? olmanyn gere?idir. Ancak yeni mezunsanyz, yurtdy?ynda okumu?sanyz ya da yurtiçinde seçmeli dersler almy?sanyz ve ba?vurdu?unuz pozisyonun i? niteliklerini de destekliyorsa bu derslere özgeçmi?inizde yer verebilirsiniz. Ayryca fonksiyonel özgeçmi? hazyrlyyorsanyz, ba?vurdu?unuz pozisyon ile ilgili önemli derslere de yer verebilirsiniz. Kurs ve seminerlerde birden fazla ders almy?sanyz ve bu e?itimlerin konusundan aldy?ynyz dersler anla?ylmyyorsa yazmanyz yararly olabilir.

E?itimle ilgili aldy?ynyz burs ve ödülleri e?itim bölümünde belirtebilirsiniz. “Bölümün en iyisiydim.” gibi “ben”e yönelik ve açyk olmayan ifadeler yerine “160 ki?ilik bölümde birinci oldu.” gibi somut ifadeler kullanmanyz önerilir. Burs ve ödüllerin sayysy çok fazla ise ayry bir bölüm altynda belirtilebilir.

Y? Deneyimi

Özgeçmi?inizin en can alycy bölümüdür. Çünkü i?verenler geçmi?te gösterilen performansyn gelecekte de gösterilece?ine inanyrlar. Özellikle benzer pozisyonlarda (daha üst pozisyonlarda de?il!…) do?ru bir yakla?ymdyr.

• Çaly?ma tarihleri (ay ve yyl olarak),

• Pozisyonun ady (görev ünvany),

• Firmanyn ady ve yeri (firma adresine gerek yoktur, ?ehri belirtmek yeterlidir),

• Pozisyondaki ba?arylar.

Bazy adaylar pozisyondaki ba?arylary yerine, pozisyonun i? tanymyny yazarlar. Özgeçmi?inizi inceleyen YK yetkilileri, genellikle pozisyonun adyndan, yapylan i?lerin kapsamyny çykarabilirler. (Pozisyonunuzun ady ile yapty?ynyz i?ler arasynda bir ili?ki yoksa, o ba?ka!…) Bu tür i? tanymlary, o pozisyonda nelerden sorumlu oldu?unuzu gösterir ama neleri ba?ardy?ynyzy göstermez. O yüzden, pozisyonun altyna “sorumluluklar”, “i? tanymy” gibi bir ba?lyk atyp pozisyonun kapsamyndaki görevlerinizi belirtmenize gerek yoktur.

E?er i? deneyiminiz çok fazla ise, kysa süreli veya pozisyon ile ilgili olmayan i?leri belirtmeyebilirsiniz. Bu durumda fonksiyonel özgeçmi? daha kullany?lydyr. Ancak bu tür i?ler meslek hayatynyzyn ba?ynda ise ve sonraki i? deneyiminiz belirli bir tarihten itibaren düzenli bir geli?im gösteriyorsa, kronolojik özgeçmi?inizi bu tarihten itibaren de ba?latabilirsiniz.

Ekonomik açydan giderek küreselle?en dünyamyzda ticari ili?kiler, eskisine oranla çok daha fazla ülke synyrlaryny a?my?tyr. Yabancy firmalarla artan ticari ili?kilerin yanynda, gerek yabancy firmalaryn ülkemizde do?rudan veya yerli bir ortakla yatyrym yapmasy, gerekse Türk firmalarynyn yurtdy?yndaki faaliyetleri, bir çok pozisyon için yabancy dili tercih edilir bir özellik olmaktan çykaryp, zorunlu bir nitelik haline getirmi?tir. Hatta bazy firmalar bu geli?meleri abartyp, yabancy dile çok fazla gereksinim olmayan pozisyonlar için bile çok iyi yabancy dil bilme ?artyny ko?ar olmu?lardyr.

Özgeçmi?inizi yazarken yabancy dili uygun ?ekilde kullanmanyz, sadece o dilin yazma boyutu hakkynda genel bir fikir verebilir. Bu nedenle bir yabancy dili, yardym almadan özgeçmi?inizi olu?turacak düzeyde bilmiyorsanyz, yabancy dilde özgeçmi? yazaca?ym diye kendinizi zorlamayyn. Özgeçmi?inizi yardym alarak yaparsanyz da, i? görü?meleri syrasynda size o dil ile soru soruldu?unda zor durumda kalyrsynyz.

• Yabancy dille e?itim yapan bir okuldan mezun olmanyz,

• Yabancy dili bir kursta ö?renmi? iseniz, aldy?ynyz dereceyi, kursun adyny, yyllaryny, süresini ve haftada kaç saat ders aldy?ynyzy belirtmeniz,

• Yabancy dil düzeyini ölçen bilinen synavlardan (TOEFL, GMAT, PROFICIENCY, KPDS vb.) aldy?ynyz dereceyi ve synav tarihini belirtmeniz,

• Yurtdy?yndaki bir okuldan mezun olmanyz veya dil okuluna gitmeniz,

• Uzun süreli yurtdy?ynda kalmanyz durumunda tarihlerini belirtmeniz.

Bundan birkaç yyl öncesine kadar i? ba?vuru formlarynda “bilgisayar ve ofis araçlary” ba?lykly bir bölüme, bildi?iniz bilgisayar programlaryny ve i?letim sistemlerini, kullandy?ynyz ofis araçlarynyn cinslerini yazmanyz yeterli idi. Önce bilgisayar ve ofis araçlary ayry bölümlere yazylmaya ba?landy, daha sonra bilgisayar bölümü,

• Programlama dilleri,

• Y?letim/a? sistemleri,

• Ofis programlary,

• Veritabany programlary,

• Özel amaçly programlar,

• Web uygulamalary

Di?er Yetkinlikler

• Kullanylan ofis araçlary,

• Kullanylan özel nitelikli cihazlar ve araçlar,

• Özel nitelikli bir üretim, yapym veya hizmet tekni?i,

• Kullanylan araç veya i? makinalary (sürücü belgesi vb.),

• Her türlü mesleki yeterlik belgesi (diploma, sertifika, ruhsat, vb.),

• Çok özel bir alanda uzmanlyk derecesinde bilgi,

• Fiziksel üstünlükler ve beceriler

Bireyler, tek ba?yna gerçekle?tiremeyecekleri amaçlara bir organizasyon içerisinde i?birli?i yaparak ula?abilirler. Firmalar da zaten kar amacy güden organizasyonlardyr. Bazy organizasyonlar ise kar amacy gütmeksizin, bireylerin çabalaryny belirli bir amaç çevresinde birle?tirirler. Dernekler, vakyflar, sendikalar, meslek odalary bu tür organizasyonlara örnek olarak verilebilir.

E?er dernek/kurulu?lara üyeli?iniz, ba?vurdu?unuz pozisyon için de?erlendirilmenizde bir katky sa?layacaksa, bunu belirtmekte yarar vardyr. Örne?in, mesleki kurulu?lara üyelik bu çerçevede de?erlendirilebilir. Yine dy?a dönük ve güçlü bir ileti?imi gerektiren pozisyonlar için, bu tür özellikleri ön plana çykaran üyelikler, bireyin de?erlendirilmesinde önem ta?yyabilir. Bazy üyelikler, bireylere etkin ve güçlü bir çevre sa?lar. E?er ba?vurdu?unuz pozisyon için bu tür bir çevreye sahip olmanyz önem ta?yyabilecek ise belirtmenizde yarar vardyr.

Özgeçmi?e hobi ve aktiviteleri yazmak da çok gerekli de?ildir. E?er ba?vurdu?unuz pozisyonun gerektirdi?i yetkinlikleri ve ki?ilik özelliklerini do?ru yorumlamy? ve u?ra?ty?ynyz hobi/aktivitelerin bu özellikleri destekleyece?ini dü?ünüyorsanyz bunlary yazmanyzda yarar vardyr. Aksi durumda hiç yazmamanyz önerilir.

Bu bölüme i?veren açysyndan önem ta?yyabilecek ki?isel bilgileriniz yazylyr. Örne?in; do?um tarihi, do?um yeri, medeni durum, askerlik durumu, fiziksel özellikler, sa?lyk durumu vb. Ancak bu bilgilerin hepsini de?il, i? duyurusundan veya bir ba?ka ?ekilde, i?veren için önem ta?yyabilece?ini anlady?ynyz bilgileri yazmanyz gerekir.

E?er kariyer hedefinizi çok net olarak tanymlamy? ve ba?vurdu?unuz pozisyon da bu hedefe uygun ise bunu özgeçmi?te belirtmeniz yarar sa?layabilir. Ku?kusuz tüm özgeçmi?inizi de bu hedef do?rultusunda olu?turmanyz gerekir. Böylece i?verene “ben ne oldu?umu ve ne istedi?imi biliyorum” mesajyny vermi? ve özgeçmi?inizi oldukça etkili hale getirmi? olursunuz.

Ba?vurdu?unuz pozisyon, kariyer hedefleriniz ile çok uyum sa?lamyyorsa, pozisyona uygun gerçek olmayan kariyer hedefleri yazmak yerine özgeçmi?inizde bu konuya hiç yer vermemek daha uygun olabilir.

Referanslar

Özgeçmi?inize yazaca?ynyz referanslaryn sizin hakkynyzda olumlu görü? verecek ki?iler oldu?unu i?verenler de bilirler. Bu yüzden e?er referanslarynyz, sosyal hayatta tanynmy? ve etkili ki?iler de?il ise yazmanyn bir yarary yoktur.

Referans olarak belirtti?iniz ki?iler, ki?ilik özelliklerinizi ya da çaly?ma ?eklinizi yakyndan biliyor olmalylar. Özellikle eski i?yerlerinizden verebilece?iniz referanslar bu açydan etkili olabilir.

Referanslar genellikle firmalarca, i?e alymyn daha sonraki a?amalarynda dikkate alynyrlar. Bu yüzden referanslarynyz özgeçmi?inizi etkili hale getirmiyor ise bu a?amada belirtmemeniz önerilir.

ÖZGEÇMY? HAZIRLARKEN DYKKAT EDYLECEK NOKTALAR

Özgeçmi?iniz size özgü olmalydyr. Özgeçmi?inizin bir ba?ka örnekten “kopyalanmy?” hissi vermemesi gerekir.

Özgeçmi?iniz pozisyona özgü olmalydyr. Özgeçmi?inizde yer alan nitelikleriniz, ba?vurdu?unuz pozisyon ile ilgili olmalydyr. Belirli bir pozisyon için de?il de genel bir ba?vuru yapyyor iseniz, özgeçmi?inizde “i? ya?amy” ile ilgili bilgilere yer vermelisiniz.

Özgeçmi?iniz kysa olmalydyr. Ydeal olarak özgeçmi?iniz bir sayfayy geçmemelidir. Uzun özgeçmi?ler ile kendinizi daha iyi anlatma ?ansynyz azdyr, çünkü bunlary okuyanlaryn çok fazla zamanlary yoktur. Özgeçmi?inizi bir sayfaya sy?dyryrsanyz, bir çok gereksiz bilgiyi de atmy? ve en önemlilerini vurgulamy? olacaksynyz. Sizden beklenen de budur zaten…

Özgeçmi?inizde gerçe?e aykyry hiçbir bilgiye yer verilmemelidir. Özgeçmi?inizdeki do?ru olmayan bir bilgi er geç ortaya çykacaktyr. Böylece uzun vadeli bir çaly?manyn gere?i olan “güven” unsuru önemli ölçüde zedelenir. Do?ru olmayan bir bilginin i?e alymyn di?er a?amalarynda ortaya çykmasy durumunda o i?e alynmayaca?ynyza kesin gözüyle bakabilirsiniz. (E?er i?veren bu durumu bile bile sizi i?e alyyorsa, endi?e etme syrasy sizde demektir!…)

Kullandy?ynyz dil ve ifadeler açyk ve kysa olmalydyr. Özgeçmi?iniz okulda yazdy?ynyz bir “kompozisyon eseri” de?ildir. Yfadeleriniz kysa ve basit olsun. Okuyanyn aklynda tereddüt uyandyrabilecek, açyk olmayan, mu?lak ifadelerden kaçynyn. Çok fazla uzun cümle kurmayyn.

En önemli özellikleriniz, önde olmaly ve en çok yeri almalydyr. Y?e uygun en önemli özellikleriniz, sizi i?verene tanytmak için en uygun araçlardyr. Hiçbir i?veren özgeçmi?i sondan okumaya ba?lamaz!… Bu yüzden ba?vurdu?unuz pozisyon için en çarpycy özelli?iniz her ne ise, önce ona yer vermelisiniz. Vurguyu artyrmak için de bu özelliklerinize en fazla yeri ayyrmalysynyz.

Özgeçmi?iniz firmaya katky yapabilece?inizi göstermelidir. Yüzlerce aday arasyndan i?veren o pozisyon için sizi ne diye seçsin? Ku?kusuz sizin de bu pozisyondan beklentileriniz var ama, bu a?amada i?vereni o pozisyon için seçildi?inizde katky sa?layaca?ynyz konusunda ikna etmek durumundasynyz. Bunun için niteliklerinizin pozisyona uygun olmasynyn yanynda, geçmi? ba?arylarynyzyn da iyi bir ?ekilde ifade edilmesi gerekir.

Özgeçmi?iniz “ben” ifadesinden uzak olmalydyr. Ku?kusuz özgeçmi?inizde yer alan ba?arylary siz gerçekle?tirdiniz, ama kendini çok fazla ön plana çykarma yakla?ymy; ekip çaly?masy, kurum vatanda?ly?y gibi günümüzde yaygynla?an birçok kavram ile ba?da?maz.

Özgeçmi?te ba?vurulan firmaya “ya? çekilmemeli”dir. E?er ya? çekerek bir noktaya gelmeyi dü?ünüyorsanyz, bunu özgeçmi? a?amasynda yapmamanyz önerilir. Çünkü birçok yönetici, yyllardyr çaly?anlarynca kendisine ya? çekildi?ini pek fark edemeyebilir ama, henüz hiç tanymady?y bir aday tarafyndan çekilen ya?y da hemen anlar.

Özgeçmi?iniz temiz, düzenli ve okunakly olmalydyr. Özgeçmi?inizde yer alan bilgiler, düzenli bir ?ekilde sunulmadykça çok fazla etkili olamayabilir. Bu yüzden biçim konusunda daha önce belirtilen uyarylary dikkate almanyzy öneririm.

Özgeçmi? gönderilmeden önce kontrol edilmelidir. Bu bölümde belirtti?im hususlary dikkate alarak özgeçmi?inizi olu?turdunuz. Yine de özgeçmi?inizi göndermeden önce son bir kez gözden geçirmeniz ve ba?kalaryna (özellikle sizden daha deneyimli olanlara) okutarak onlaryn da önerilerini dinlemeniz, yazarken farkyna varmady?ynyz hatalarynyzy yakalama ?ansynyzy arttyracaktyr.